32 terim

Karot sözlüğü

Karot ve beton kesme işlerinde geçen 32 terimi kısa ve anlaşılır tanımlarla bir araya getirdik. Usta, mühendis ya da tesisatçıyla konuşurken duyduğunuz bir kelimenin ne anlama geldiğini buradan bulabilirsiniz.

Agrega
Agrega, betonun hacminin büyük bölümünü kaplayan kum, çakıl ve kırmataş gibi taneli maddelerdir. Çimento hamuruyla birleşip betona direnç kazandırır. Agreganın iriliği, karot numunesi çapını sınırlar ve uç aşınma hızını da etkiler. Karot Numunesi Alma →
Ankraj dübeli
Ankraj dübeli, bir elemanı betona ya da duvara sabitlemek için deliğe yerleştirilen bağlantı parçasıdır. Mekanik ya da kimyasal olabilir. Karot sehpasını zemine sabitlemekte de kullanılır; delik çapı ve temizliği dübelin taşıma kuvvetini doğrudan etkiler. Kimyasal Ankraj ve Filiz →
Asmolen döşeme
Asmolen döşeme, betonarme kirişler arasına boşluk bırakan dolgu bloklarının yerleştirildiği döşeme türüdür. Beton ve donatı yalnızca kirişlerde ve üst plakta yoğunlaşır. Delik açarken kiriş yeri ile boşluk bölgesinin ayırt edilmesi gerekir; bu yüzden önce tarama yapılır. Döşeme ve Derz Kesme →
Basınç dayanımı
Basınç dayanımı, betonun ezilmeden taşıyabildiği en büyük yükün birim alana oranıdır ve megapaskal ile ifade edilir. Karot numunesi laboratuvar presinde kırılarak bu değer ölçülür. Yapının mevcut durumunu anlamak için kullanılan başlıca beton özelliklerinden biridir. Karot Numunesi Alma →
Bims
Bims, volkanik kökenli hafif ve gözenekli bir malzemedir; duvar bloğu olarak da kullanılır. Yumuşak ve hafif olduğu için kolay delinir. Uygun koşulda kuru karotla da çalışılabilir, ancak tozun vakumla toplanması ve kenarın kırılmaması için dikkat gerekir. Karot ile Beton Delme →
Briket
Briket, çimento ve agregadan üretilen, içi dolu ya da boşluklu duvar bloğudur. Dolgu duvarlarda yaygındır. Betona göre yumuşaktır; fakat boşluklu tipte delik açarken blok iç yapısının farklı olabileceği bilinmeli ve ucun sıkışması önlenmelidir. Duvar Kesme ve Kapı Açma →
Derz
Derz, iki yapı elemanı ya da malzeme arasında bırakılan veya kesilerek açılan dar boşluktur. Zemin betonunda derz kesme, çatlağın kontrollü bir çizgide oluşmasını sağlar. Derinlik çoğunlukla 3–15 cm arasında olur ve zemin kalınlığına göre belirlenir. Döşeme ve Derz Kesme →
Dikiş delme
Dikiş delme, yan yana ve birbirine bitişik karot delikleriyle köşeli ya da uzun bir açıklık oluşturma yöntemidir. Delikler arasındaki ince şeritler sonradan kırılır. Duvar testeresinin girmediği dar yerlerde ya da özel kesim hatlarında tercih edilir. Beton Kesme →
Dilatasyon
Dilatasyon, yapıda sıcaklık değişimi ya da oturma nedeniyle oluşan hareketi karşılamak için bırakılan ayrım boşluğudur. Bu hat boyunca iki bölüm bağımsız hareket eder. Dilatasyon çizgisine delik ya da kesim planlarken, hattın işlevi bozulmamasına dikkat edilir. Döşeme ve Derz Kesme →
Donatı tarama
Donatı tarama, beton yüzeyinin altında kalan çelik çubukların konumunu ve yaklaşık derinliğini cihazla haritalama işlemidir. Bulgu yüzeye işaretlenir ve delik çubuk aralığına denk getirilir. Taşıyıcı elemanda mühendis onayını ikame etmez; yalnızca o karara bilgi sağlar. Karot ile Beton Delme →
Duvar testeresi
Duvar testeresi, bir ray üzerinde ilerleyen elmas diskle duvar ya da betonu düzgün çizgilerle kesen makinedir. Kapı ve pencere boşluğunda kullanılır. Yaklaşık 50–70 cm kalınlığındaki bir kütleyi tek yüzden aşabilir ve titreşimi kırıcıya göre çok daha düşüktür. Duvar Kesme ve Kapı Açma →
Eğim
Eğim, bir borunun ya da deliğin yatay düzleme göre yaptığı açıdır. Dışa bakan hatlarda hafif aşağı eğim verilmesi, yağmurun içeri sürüklenmesini ve suyun hat içinde birikmesini önler. Eğimli açılan delik, yüzeyde yuvarlak değil oval bir iz bırakır. Klima Deliği Açma →
Elmas halat
Elmas halat, üzerinde elmas boncuklar bulunan ve kapalı bir çevrim halinde dönen çelik tel halattır. Kalın beton kütleler, temel ve köprü ayağı gibi ulaşılması zor yerleri keser. Kesilecek parçanın boyutu önceden planlanmalıdır. Elmas Halat Kesme →
Elmas segment
Elmas segment, karot ucunun ağzına lehimlenen, elmas tozu ve metal bağlayıcıdan yapılmış aşındırıcı parçadır. Aşındıkça yeni elmaslar açığa çıkar. Segmentin sertliği, kesilen malzemeye göre seçilir; çok sık donatılı beton ile yumuşak dolgu aynı segmenti istemez. Karot ile Beton Delme →
Filiz
Filiz, mevcut betona yerleştirilen ve yeni yapılacak betona bağlanmak üzere dışarı çıkan donatı çubuğudur. Kimyasal ankrajla deliğe sabitlenir. Genişletme, güçlendirme ve ek kat işlerinde eski ile yeni betonun birlikte çalışmasını sağlar. Kimyasal Ankraj ve Filiz →
Gazbeton
Gazbeton, çimento, kireç ve kumdan üretilen, içinde hava boşlukları bulunan hafif bir duvar malzemesidir. Kolay delinir ve kesilir. Yüzeyi kırılgan olduğundan kenar kopmasına karşı düşük baskı ve vakumlu kuru karot tercih edilebilir. Duvar Kesme ve Kapı Açma →
Karot
Karot, içi boş silindirik elmas uçla betonu ya da benzeri sert malzemeyi dairesel olarak aşındırarak delik açma yöntemidir. Çıkan silindir parçaya da karot denir. Delik düzgün çıkar, titreşim ve çatlak riski kırıcıya göre düşük kalır. Karot ile Beton Delme →
Karot numunesi
Karot numunesi, yapıdan alınan ve basınç dayanımı deneyine gönderilen beton silindiridir. Çoğu zaman Ø 100 mm ölçüsünde alınır ve standart kurallara bağlıdır. Kırma işlemi laboratuvarda gerçekleşir; sonuçların raporlanması yetkili kuruluşa aittir. Karot Numunesi Alma →
Karot sehpası
Karot sehpası, makineyi tutan ve ucu delik doğrultusunda sabit ilerleten ayaktır. Zemine ankraj dübeli ya da vakum tabanıyla bağlanır. Sehpa sayesinde delik dik ve düzgün açılır; sabitleme yetersizse uç sıkışır ya da deliğin ekseni kayar. Karot ile Beton Delme →
Karot ucu
Karot ucu, ağzında elmas segmentler bulunan içi boş çelik borudur. Dönerek betonu halka biçiminde aşındırır ve ortadaki silindiri ayırır. Çapı, açılacak deliğin çapını belirler. Su kanalları sayesinde talaş uzaklaşır ve uç soğutulur. Karot ile Beton Delme →
Kimyasal ankraj
Kimyasal ankraj, bir çubuğun betona açılan deliğe reçine ya da özel harçla yapıştırılarak bağlanmasıdır. Delik, çubuktan birkaç mm geniş açılır ve fırçalanıp üflenerek tozdan arındırılır. Bağlayıcının sertleşme süresi ürüne göre değişir; yük bu süre bitmeden verilmez. Kimyasal Ankraj ve Filiz →
Koaksiyel baca
Koaksiyel baca, iç içe iki borudan oluşan yoğuşmalı kombi bacasıdır. İç boru yanma gazını dışarı atar, dış boru taze havayı içeri alır. Yaygın 60/100 modelinde delik Ø 110–125 mm arasında açılır; kesin ölçü ürün kılavuzundadır. Kombi Baca Deliği →
Kontrollü kırım
Kontrollü kırım, kırılacak alanın sınırının önce kesilmesi, sonra içindeki betonun kırıcıyla parçalanması yöntemidir. Kesilen sınır titreşimi ve taşmayı kısıtlar. Böylece komşu bölümler ve taşıyıcı olmayan kısımlar zarar görmeden istenen alan temizlenir. Kontrollü Beton Kırım →
Kuru karot
Kuru karot, su kullanılmadan, toz emen bir vakumla birlikte yapılan karot türüdür. Yalnızca tuğla, gazbeton gibi yumuşak yüzeylerde uygundur. Sert betonda ucu aşırı ısıtır ve çok toz üretir; bu nedenle betonarmede sulu yöntem esastır. Klima Deliği Açma →
Lento
Lento, açıklığın üzerindeki duvar ağırlığını iki yan tarafa devreden yatay yapı elemanıdır. Kapı ve pencere boşlukları için betonarme, çelik profil ya da hazır parça halinde yapılabilir. Taşıyıcı duvarda ölçüsünü ve tipini inşaat mühendisi hesaplar. Duvar Kesme ve Kapı Açma →
Pas payı
Pas payı, donatı çubuğu ile beton yüzeyi arasında bırakılan koruyucu beton kalınlığıdır. Çeliği nem ve havadan korur. Eski yapılarda yetersiz pas payı donatının paslanmasına neden olur; delik açarken çubuğa yakın bölgelerde dikkat gerekir. Karot ile Beton Delme →
Perde beton
Perde beton, yapının yatay yüklerini, özellikle deprem kuvvetini karşılayan kalın betonarme duvar elemanıdır. Kalınlığı çoğunlukla 20 cm ve üzeridir. Sık donatı içerdiğinden delik ya da kesim, tarama ve mühendis onayı gerektirir. Beton Kesme →
Sızdırmazlık manşonu
Sızdırmazlık manşonu, borunun duvardan ya da döşemeden geçtiği yerde boru ile beton arasındaki boşluğu kapatan esnek geçiş parçasıdır. Su, gaz ve koku geçişini engeller. Döşeme ve cephe geçişlerinde sıkça kullanılır. Tesisat ve Şaft Deliği →
Sulu karot
Sulu karot, ucun ortasından ya da dışından su verilerek yapılan karot türüdür. Su, elmas segmentleri soğutur ve tozu çamura çevirerek bağlar. Betonarmede standart yöntemdir; su toplama halkası ve ıslak vakumla çevreye taşma kontrol edilir. Karot ile Beton Delme →
Şaft
Şaft, katlar boyunca uzanan düşey tesisat ya da havalandırma boşluğudur. Kanal, boru ve kablo bu boşluktan geçer. Şaft açılırken Ø 200–600 mm çaplı karot ya da köşeli açıklık için yan yana karot ve kesme birlikte kullanılır. Tesisat ve Şaft Deliği →
TS EN 12504-1
TS EN 12504-1, betondan karot alınmasını, numunenin incelenmesini ve basınç deneyi öncesi hazırlanmasını düzenleyen standarttır. Çap, boy ve işaretleme ölçütleri bu metne dayanır; böylece farklı laboratuvarlarda alınan sonuçlar aynı esasla karşılaştırılabilir. Karot Numunesi Alma →
Vakum tabanı
Vakum tabanı, karot sehpasını pürüzsüz yüzeye hava emerek sabitleyen taban plakasıdır. Zemine dübel çakmak istenmeyen yerlerde kullanılır. Yüzey çatlak ya da gözenekliyse vakum tutmaz; bu durumda dübelle sabitleme tercih edilir. Karot ile Beton Delme →

Fotoğrafı gönderin, planı birlikte çıkaralım

Duvarın ya da döşemenin fotoğrafı, istediğiniz çap veya açıklık ölçüsü, kalınlık ve kat bilgisi ön değerlendirme için yeterli. Yöntemi ve hazırlığı netleştirip size dönüyoruz.